Jonge vrouw zittend aan het virginaal - Vermeer

Jonge vrouw, zittend aan het virginaal

door Johannes Vermeer (1632-1675)

Een jong meisje speelt virginaal, de bladmuziek staat voor haar, ze kijkt onze kant op. Achter haar hangt een groot schilderij waarop de Koppelscene van Baburen te herkennen is. Op de voorgrond zie je een zessnarige viola da gamba met de strijkstok tussen de snaren gestoken.

Een virginaal is een verkleinde vorm van het klavecimbel, net als het spinet. De virginalen bij Vermeer hebben een rechthoekige kast. De binnenkant van de deksels zijn vaak beschilderd met een landschap. Het lijkt erop dat het toetsenbord hier iets rechts van het midden zit. Bij Vermeers schilderij Heer en dame aan het virginaal zit het toetsenbord duidelijk rechts van het midden. Dat duidt op een speciaal type virginaal. Quirinus van Blankenburg schreef 'maar die 't klavier aan de regterzy hebben zyn in de  regterhand goed, maar knorren in de bas als jonge varkens'. Wanneer de gamba flink meespeelt heb je daar misschien minder last van.

Dit is de enige Vermeer waarop de slof van de strijkstok te zien is. De slof is vrij laag en heeft een lichte kleur. Het zou ivoor kunnen zijn, been of een lichte houtsoort. De haren laten geen verkleuring zien op de plaats waar de hars ophoudt.  Het zou dus kunnen dat de stok bij de slof werd vastgehouden. Maar misschien waren de haren juist schoongemaakt. Nederlanders hielden erg van Engelse muziek. De vorm van deze gamba doet Engels aan.

Dit schilderij behoort, samen met Jonge vrouw staande voor het virginaal tot Vermeers laatste werken.


Dit schilderij hangt in de National Gallery in Londen.